Premijer Donald Tusk izjavio je da operacije i dalje traju i da je u “stalnom kontaktu” sa generalnim sekretarom NATO-a Markom Rutom. Tusk je sazvao hitnu sjednicu Savjeta ministara za osam sati ujutro, saopštio je portparol vlade.
Vojna komanda Poljske navela je da su dronovi više puta povrijedili poljski vazdušni prostor tokom ruskog napada preko granice, u zapadnoj Ukrajini.
Radari su pratili više od deset objekata, a oni koji su mogli da predstavljaju prijetnju su “neutralisani”, navela je komanda.
“Neki od dronova koji su ušli u naš vazdušni prostor oboreni su. U toku su pretrage i napori da se lociraju moguća mjesta pada ovih objekata”, saopšteno je.
Građanima je upućen apel da ostanu kod kuće, a regije Podlaskije, Mazovjeckije i Lublin označene su kao najugroženije.
“Ovo je čin agresije koji je predstavljao realnu prijetnju bezbjednosti naših građana”, navodi se u saopštenju.
Ministarstvo odbrane Rusije nije odmah odgovorilo na zahtjev Rojtersa za komentar.
Ministar energetike Poljske Miloš Motika, je kako prenosi Rojters, rekao da nije bilo “incidenata” u vezi sa energetskom infrastrukturom nakon povreda poljskog vazdušnog prostora.
Američki državni sekretar Marko Rubio bio je obaviješten, javila je reporterka CNN-a Kejtlan Kolins. Stejt department nije odmah odgovorio na zahtjev za komentar.
Vazdušni prostor iznad varšavskog aerodroma “Šopen” u Varšavi, najvećeg u zemlji, ponovo je otvoren, saopštio je aerodrom na Iksu, dodajući da bi poremećaji i kašnjenja mogli da potraju tokom cijelog dana.
Aerodrom “Šopen” je ranije saopštio da je vazdušni prostor zatvoren zbog vojnih dejstava, nakon što su dronovi ušli u poljski vazdušni prostor tokom ruskog napada na Ukrajinu.
Podaci sajta Flightradar24 pokazali su ranije da je nekoliko letova, koji je trebalo da slete rano jutros na “Šopen”, preusmjereno na aerodrome u Katovicama, Vroclavu i Poznanju.
Američka Federalna administracija za avijaciju (FAA) ranije je saopštila da je “Šopen” jedan od četiri poljska aerodroma privremeno zatvorena, među kojima je i aerodrom “Žešov–Jasionka” na jugoistoku, čvorište za putnički i vojni transport ka Ukrajini.
Veći dio Ukrajine, uključujući zapadne regione Volinj i Lavov koji graniče s Poljskom, bio je pod uzbunama gotovo cijelu noć, saopštila je ukrajinska vojska.
Ranije je ukrajinsko vazduhoplovstvo izvijestilo da su ruski dronovi ušli u vazdušni prostor Poljske, članice NATO-a, i da su predstavljali prijetnju gradu Zamošču, ali je ta objava ubrzo uklonjena sa Telegrama.
“Čin rata”
U Sjedinjenim Američkim Državama (SAD), demokratski senator Dik Derbin izjavio je da ponovljene povrede NATO vazdušnog prostora od strane ruskih dronova pokazuju da predsjednik Rusije “Vladimir Putin testira našu odlučnost da zaštitimo Poljsku i baltičke države.”
“Poslije pokolja koji Putin i dalje sprovodi u Ukrajini, ove upade ne smijemo ignorisati”, napisao je na mreži Iks (X).
Republikanski kongresmen Džo Vilson, visoki član Odbora za spoljne poslove, napisao je na Iksu da Rusija “napada NATO saveznicu Poljsku” dronovima, ocijenivši to kao “čin rata”.
Vilson je pozvao američkog predsjednika Donalda Trampa da odgovori sankcijama “koje će uništiti rusku ratnu mašineriju”.
“Putinu više nije dovoljno što gubi u Ukrajini dok bombarduje majke i bebe, on sada direktno testira našu odlučnost na teritoriji NATO-a”, rekao je.
Tramp, koji je u avgustu srdačno ugostio Putina u SAD na samitu, izjavio je proteklog vikenda da je spreman da pređe u drugu fazu sankcija protiv Rusije, nakon mjeseci bezuspješnih razgovora o mirovnom sporazumu.
To je bila njegova najsnažnija naznaka do sada da bi mogao pojačati pritisak na Moskvu ili njene kupce nafte kao odgovor na rat u Ukrajini.
Visoki zvaničnik Evropske unije za sankcije bio je u ponedjeljak u Vašingtonu radi razgovora o prvim usaglašenim transatlantskim mjerama protiv Rusije od kada se Tramp vratio na vlast u januaru, obećavši da će “okončati rat za 24 sata”.
Dodatni bezbjednosni kontekst
Poljska je na visokom stepenu pripravnosti za objekte koji ulaze u njen vazdušni prostor otkako je zalutali ukrajinski projektil 2022. pogodio južno selo, ubivši dvoje ljudi, nekoliko mjeseci nakon početka ruske invazije na Ukrajinu. Međutim, do sada nije bilo izvještaja da su poljski ili saveznički sistemi odbrane obarali dronove.
Poljska je ranije saopštila da će u četvrtak u ponoć zatvoriti granicu s Bjelorusijom, zbog vojnih vježbi koje se tamo održavaju pod ruskim vođstvom.
Velike rusko-bjeloruske vojne vježbe, poznate kao “Zapad” manevri, izazvale su zabrinutost u susjednim članicama NATO-a – Poljskoj, Litvaniji i Letoniji.
Litvanija je najavila da će ojačati odbranu duž svoje granice s Bjelorusijom i Rusijom zbog ovih vježbi.
Ben Hodžis, bivši komandant američkih snaga u Evropi, rekao je da broj ruskih dronova koji ulaze u NATO vazdušni prostor “jasno pokazuje da je riječ o namjernim testovima NATO i nacionalnih sistema odbrane i ranog upozorenja”.
“Moramo biti u stanju da reagujemo efikasno, svaki put”, rekao je Hodžis za Rojters, dodajući: “Svakako bismo mogli raditi i više.”
Siibiha: Putin samo nastavlja da eskalira, širi svoj rat i testira Zapad
Ministar spoljnih poslova Ukrajine izjavio je danas da ruski dronovi koji ulijeću u Poljsku tokom napada na Ukrajinu pokazuju nekažnjivost predsjednika Rusije Vladimira Putina i njegovo širenje rata.
“Putin samo nastavlja da eskalira, širi svoj rat i testira Zapad”, napisao je Andrij Sibiha na mreži Iks.
“Ova situacija pokazuje da konačno treba donijeti odluku da se omogući partnerima korišćenje kapaciteta protivvazdušne odbrane u susjednim zemljama za presretanje dronova i raketa u ukrajinskom vazdušnom prostoru, uključujući i one koje se približavaju granicama NATO-a”, kazao je on.
