Evo koje bolesti nasleđujemo od oca, a koje od majke
Ilustracija

Evo koje bolesti nasleđujemo od oca, a koje od majke

Za dijabetes tipa 2 najčešće je kriv neuredan način života, ali istraživanja pokazuju da čak pet odsto mladih ima znake ove bolesti iako nisu gojazni i redovno vježbaju.

I ovde je problem genetska mutacija, pa se radi o obliku dijabetesa koji su naučnici nazvali MODY.

Od svakog roditelja "kupimo" po dvije kopije svakoga gena, a mutacija određenih gena glavni je okidač za nasljedne bolesti.

Prvi na listi je visoki holesterol, za šta u potpunosti možemo da "krivimo" porodicu, tvrdi američka genetičarka Šivani Nazaret.

"Jedan od 500 ljudi ima genetsku mutaciju koja je uzročnik porodične hiperholesterolemije - nasledne bolesti srca koja može biti uzrok preuranjenog srčanog ili moždanog udara", otkriva Nazaret i dodaje da oboljeli od porodične hiperholesterolemije ne mogu da regulišu holesterol koji se zato nagomilava u venama.

Ne pomažu čak ni rigorozne dijete ili fizička aktivnost, jer su u ovom slučaju geni učinili svoje, kaže Nazaret.

I dok oba roditelja mogu biti krivci za visoki holesterol, rak dojke nasljeđujemo od oca.

Naime, svaki čovek je rođen s genima BRCA1 i BRCA2 koji ne stvaraju zdravstvene probleme dok nisu mutirani. Ali žene koje naslijede mutaciju jednog ili oba BRCA gena od strane oca, imaju veći rizik od nastanka raka dojke.

Doktorka Nazaret pojasnila je da navedeni geni nisu opasni po zdravlje muškaraca jer je rak dojke rijetka pojava među muškom populacijom, dok se isto ne može reći i za žene.

Ako za gubitak kose okrivljujete mušku stranu porodice - obraćate se na pogrešnu adresu. Gen koji ima ključnu ulogu kod ćelavosti nalazi se na hromozomu X, koji muškarci uvek nasleđuju od majki, dok žene isti gen preuzimaju od oba roditelja.

Za dijabetes tipa 2 najčešće je kriv neuredan način života, ali istraživanja pokazuju da čak pet odsto mladih ima znake ove bolesti iako nisu gojazni i redovno vježbaju. I ovde je problem genetska mutacija, pa se radi o obliku dijabetesa koji su naučnici nazvali MODY.

Rano prepoznavanje pacijenata s MODY podtipom dijabetesa vrlo je važno, jer je njima potrebna drugačija terapija koja može godinama da kontroliše bolest bez pojave komplikacija, kaže dr Nazaret.

Ali cijeloživotne komplikacije javljaju se kod intolerancije na laktozu.

Urođena netolerancija na laktozu retka je bolest uzrokovana mutacijom u genu koji proizvodi enzim laktazu. Manifestuje se jakim vodenastim prolivom koji se javlja ubrzo nakon prvog obroka mlijeka (dojenja). Gubitak nutrijenata je značajan, tako da novorođenče ne napreduje, pa dolazi do dehidriranosti, hipoglikemije i acidoze.

Nakon uvođenja dijete bez laktoze proliv prestaje, dijete dobija na tjelesnoj masi, rast i razvoj se normalizuju. Stanje je doživotno i zahteva trajnu ishranu bez laktoze.

Urođena intolerancija na laktozu javlja se retko, ali 65 odsto odraslih osjetilo je smetnje u varenju nakon konzumacije mlečnih proizvoda, tvrdi Nazaret i dodaje da se kod većine ljudi osetljivost na laktozu smanjuje s godinama.

Porodično stablo ima veliku ulogu kod nasleđivanja bolesti, upozorava Nazaret. Tako možete zabeležiti sve bolesti koje su pogodile članove vaše uže i šire porodice i tako prepoznati genetske predispozicije za neka stanja. Ali, neke bolesti mogu ostati "prikrivene" i tokom nekoliko naraštaja, pa ih je nemoguće otkriti ovom metodom.

NASLjEDNE SU I DUGOTRAJNE GLAVOBOLjE

Sklonost ka dugotrajnim i teškim glavoboljama propraćenim mučninom nasljedna je u čak 70 do 80 odsto slučajeva, tvrdi dr Kejt Henri sa Univerziteta Njujork. Naučnici su otkrili kako gen naziva TRESK izaziva pojavu migrena, a on se često nasleđuje od roditelja.

BOLESTI SRCA PREUZIMAMO OD MAJKE

Ako je vaša majka imala probleme sa srcem, imate 20 odsto veću verovatnoću da ćete ih imati i vi, otkrile su četiri odvojene naučne studije. Način na koji infarkt majke utiče na našu sklonost ka njemu, nije u potpunosti razjašnjen, ali ipak je očit, tvrde stručnjaci.

NISMO POŠTEĐENI NI PSIHIČKIH BOLESTI

Oko 10 odsto je vjerovatnoća da ćete naslijediti sklonost obolijevanju od depresije, otkrio je američki Institut za mentalno zdravlje. Stručnjaci objašnjavaju da je depresija samo jedna od psihičkih bolesti koje se mogu naslediti, uz bipolarni poremećaj i šizofreniju.

24sata.hr

 

Komentari

Komentara: (0)

Novi komentar

Komentari objavljeni na portalu Kodex.me ne odražavaju stav uredništva, kao ni korisnika portala. Stavovi objavljeni u tekstovima pojedinih autora takođe nisu nužno ni stavovi redakcije, tako da ne snosimo odgovornost za štetu nastalu drugom korisniku ili trećoj osobi zbog kršenja ovih Uslova i pravila komentarisanja.

Zabranjeni su: govor mržnje, uvrede na nacionalnoj, rasnoj ili polnoj osnovi i psovke, direktne prijetnje drugim korisnicima, autorima čanka i/ili članovima redakcije, postavljanje sadržaja i linkova pornografskog, uvredljivog sadržaja, oglašavanje i postavljanje linkova čija svrha nije davanje dodatanih informacija vezanih za članak.

Takvi komentari će biti izbrisani čim budu primijećeni.